FİNANSMAN VERYANSINI
İş dünyasından bankalara çağrı; “üretiyoruz ama finansmana ulaşamıyoruz!
Filiz YAŞA- DİYARBAKIR(SÖZ)
Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası, Diyarbakır Ticaret Borsası ve Diyarbakır Organize Sanayi Bölgesi’nin ortaklığında düzenlenen “İş Dünyası Finans Buluşması Diyarbakır”, kentin ekonomik geleceği açısından kritik mesajlara sahne oldu.
TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, finansmanı “ekonominin kan akışı” olarak nitelendirirken, kredi faizleri, komisyonlar, daralan kredi limitleri ve ağır teminat şartlarının reel sektör üzerindeki baskıyı artırdığını söyledi.
DTSO Başkanı Mehmet Kaya ise 2025’te Diyarbakır’dan yaklaşık 120 şirket merkezinin başka illere taşındığını açıklayarak “şirket göçü” uyarısında bulundu. İş dünyası, kamu bankalarından yalnızca kredi değil, bölgenin geleceğine ortak olmalarını istedi.
Filiz YAŞA
DİYARBAKIR(SÖZ)-Diyarbakır’da düzenlenen İş Dünyası Finans Buluşması’nda konuşan TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, Anadolu iş dünyasının en önemli sorunlarından birinin finansmana erişim olduğunu söyledi. Ticari kredi faizlerinin yüzde 50-55 seviyelerinde bulunduğunu belirten Hisarcıklıoğlu, bileşik maliyetin yüzde 60’a ulaşabildiğine dikkat çekerek, bu yükün işletmeler tarafından uzun süre taşınamayacağını ifade etti.
Hisarcıklıoğlu, bankalardan politika faizi ile ticari kredi faizleri arasındaki makasın daraltılmasını isterken, KOBİ'lerin finansmana erişiminin kolaylaştırılması çağrısında bulundu. Dosya, tahsis, erken kapama, EFT-havale, teminat mektubu ve POS komisyonlarının da işletmeler açısından ikinci bir maliyet oluşturduğunu söyledi.
“KOBİ’LERİN SİZDEN BAŞKA ÇALACAK KAPISI YOK”
Kredi kaynaklarının sınırlı olduğu dönemlerde KOBİ’lere öncelik verilmesi gerektiğini vurgulayan Hisarcıklıoğlu, büyük işletmelerin alternatif finansman kaynaklarına daha kolay ulaşabildiğini, KOBİ’lerin ise bankalara daha fazla ihtiyaç duyduğunu belirtti.
Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki işletmelerin teminat konusunda yaşadığı sorunlara da değinen Hisarcıklıoğlu, düşük ekspertiz değerleri ve likidite gerekçeleriyle bazı gayrimenkullerin teminat olarak kabul edilmemesinin finansmana erişimi zorlaştırdığını söyledi.
“ŞİRKET GÖÇÜ BAŞLADI”
Toplantının en dikkat çeken açıklamalarından biri DTSO Başkanı Mehmet Kaya’dan geldi. Kaya, 2025 yılında Diyarbakır’dan yaklaşık 120 şirket merkezinin başka illere taşındığını açıkladı. Şirketlerin kentten ayrılmasının istihdam, katma değer ve ihracat açısından ciddi sonuçlar doğuracağına dikkat çeken Kaya, firmaların kentte tutulması için finansmana erişimin kolaylaştırılması gerektiğini söyledi.
Kaya ayrıca toplantı öncesinde 250 firmanın birebir görüşme talebinde bulunduğunu belirterek, bu rakamın Diyarbakır iş dünyasının finansman ihtiyacının boyutunu ortaya koyduğunu ifade etti.
“BÖLGENİN GELECEĞİNE ORTAK OLUN”
Kamu bankalarından bölgenin ihtiyaçlarına daha hızlı ve esnek yanıt verilmesini isteyen Kaya, özellikle ekspertiz sorunlarının çözülmesi, bölge müdürlüklerinin yetkilerinin artırılması ve kredi süreçlerinde daha esnek uygulamalara gidilmesi çağrısında bulundu.
Kaya, tarım ve hayvancılık sektörlerinde kredi limitlerinin artırılmasını, yeni sanayi alanları ve lojistik merkezler için uzun vadeli finansman modellerinin geliştirilmesini istedi. Kamu bankalarına yönelik çağrısını ise, “Yalnızca kredi vermelerini istemiyoruz. Bölgenin geleceğine ortak olmalarını istiyoruz” sözleriyle dile getirdi.
SANAYİCİ: ÜRETİM VAR, FİNANSMAN YOK
Diyarbakır OSB Başkanı Mustafa Fidan da sanayicinin üretim ve yatırım iradesinin güçlü olduğunu, ancak finansmana erişimde yaşanan sorunların yatırımların önündeki en önemli engellerden biri haline geldiğini söyledi.
Bankaların kredi değerlendirmelerinde yalnızca geçmiş bilançoya bakmaması gerektiğini belirten Fidan; fabrika ve makine yatırımları, üretim kapasitesi, istihdam, ihracat, siparişler ve nakit akışının da dikkate alınmasını istedi. “Geçmiş bilançoya bakarak geleceğin üretimini finanse edemeyiz” dedi.
“POZİTİF AYRIMCILIK DEĞİL, POTANSİYELİMİZİN GÖRÜLMESİNİ İSTİYORUZ”
Diyarbakır Ticaret Borsası Başkanı Engin Yeşil ise kentin tarım, sanayi, turizm, lojistik ve ihracatta büyük bir potansiyele sahip olduğunu belirterek, bu potansiyelin hayata geçirilmesinde finansmana erişimin kritik rol oynadığını söyledi.
Yeşil, “Üretene kaynak verilsin, istihdam sağlayana destek verilsin, ihracat yapana yol açılsın” çağrısında bulundu. Diyarbakır’ın geçmişin sorunlarıyla değil, geleceğin yatırımlarıyla anılması gerektiğini vurguladı.
MASADAN SOMUT ÇÖZÜM MESAJI ÇIKTI
Finans sektörünün önde gelen isimleri ile Diyarbakır iş dünyasını buluşturan toplantıya TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu’nun yanı sıra Ziraat Bankası Genel Müdürü Alpaslan Çakar, VakıfBank Genel Müdürü Osman Arslan, Halkbank Genel Müdürü Recep Süleyman Özdil, KGF Başkanı Erdoğan Özegen ve bölgedeki oda-borsa başkanları katıldı.
Hisarcıklıoğlu, toplantının yalnızca sorunların konuşulduğu bir buluşma olarak kalmayacağını, iş dünyası ile bankalar arasında yapılacak birebir görüşmelerle somut çözümler üretilmesinin hedeflendiğini söyledi. “Sahanın sesini doğrudan muhatabına ulaştıracağız, sorun çözeceğiz” mesajı verdi.