Kayaya Kazınan Tarih
Diyarbakır'ın Silvan ilçesindeki asırlık Boşat Kalesi, kayalara işlenen kral ve savaşçı figürleri, gizemli odaları ve geçmişten günümüze ulaşan kalıntılarıyla tarihin sessiz tanığı oluyor. Üzerinde yükselen ev ve dalgalanan bayraklarla dikkat çeken kale, bölgenin keşfedilmeyi bekleyen önemli kültür mirasları arasında yer alıyor.
DİYARBAKIR(SÖZ)- - Diyarbakır'ın Silvan ilçesine bağlı Boyunlu Mahallesi'nde bulunan Boşat Kalesi, binlerce yıllık geçmişiyle bölgenin önemli tarihi yapıları arasında gösteriliyor. İlçe merkezine yaklaşık 10 kilometre uzaklıkta bulunan kale, sarp kayalıklar üzerine kurulu yapısı, kaya işçiliği ve üzerinde taşıdığı figürlerle geçmiş medeniyetlerin izlerini günümüze taşıyor.
Tarihi geçmişi milattan sonraki ilk yüzyıllara kadar uzanan Boşat Kalesi'nin, Roma ve Sasani dönemlerinde önemli bir savunma noktası olarak kullanıldığı değerlendiriliyor. Özellikle M.S. 226-395 yılları arasında bölgede etkin olan Sasani hakimiyeti dönemine ait izler taşıyan kale, sonraki dönemlerde de önemini koruyarak Osmanlı dönemine kadar kullanılan stratejik merkezlerden biri oldu.
Kayaya İşlenen Kral ve Savaşçı Figürü
Boşat Kalesi'nin en dikkat çekici bölümü ise kayaya oyulmuş kabartmalar. Kalede bulunan ve I. Ardeşir'e ait olduğu değerlendirilen figürde, at üzerinde bir kral ya da savaşçı tasviri yer alıyor. Figürün arkasında ayakta duran insan kabartması ise tarihi yapının gizemini artırıyor.
Uzmanların ilgisini çeken bu kaya kabartmaları, dönemin sanat anlayışı, savaş kültürü ve yönetici figürleri hakkında önemli ipuçları taşıyor. Kalede ayrıca kayaya oyulmuş odalar, taş basamaklar, mahzenler ve üzüm sıkma bölümleri de bulunuyor.
Yüzyıllara Direnen Kale
Zaman içerisinde bölgedeki göçler ve bilinçsiz taş kullanımı nedeniyle zarar gören Boşat Kalesi, buna rağmen önemli bölümlerini koruyarak günümüze ulaşmayı başardı. Yaklaşık 70 yıl önce bir ailenin kale üzerine inşa ettiği ev ise yapının bugüne kadar ayakta kalmasında etkili oldu.
Kalenin üzerinde yaşayan Mehmet Yaşar Simpil, tarihi yapının korunması için büyük hassasiyet gösterdiklerini belirterek, "Kayaya oyulmuş odalar, at üzerinde kral veya savaşçı figürleri bulunuyor. Mahzen ve üzüm sıkma yerleri hâlâ duruyor. Kaleyi korumak bizim elimizde, kimsenin tahrip etmesine izin vermiyoruz" dedi.
Geçmişten Günümüze Yaşayan Miras
Simpil, geçmiş yıllarda bazı kale taşlarının ev yapımında kullanıldığını ifade ederek, "Eskiden burada nöbetçi kulesi ve duvarlar vardı. Zamanla bazı bölümleri yok oldu ancak kalan eserler hâlâ ayakta. Rivayetlere göre kale birkaç kez yıkılıp yeniden yapılmış. Burasının hem Diyarbakır hem de Silvan tarihinden daha eski olduğu söyleniyor" diye konuştu.
Turizm İçin Yeni Bir Keşif Noktası Olabilir
Tarihi yapısı, kaya kabartmaları ve doğal konumuyla Boşat Kalesi, kültür turizmi açısından önemli bir potansiyel taşıyor. Bölgedeki diğer tarihi yapılarla birlikte değerlendirildiğinde kalenin, Diyarbakır'ın binlerce yıllık medeniyet geçmişini yansıtan önemli duraklardan biri olabileceği belirtiliyor.
Üzerindeki "üç hilal" ve Türk bayrağıyla dikkat çeken Boşat Kalesi, geçmişin izlerini taşıyan taş duvarları, gizemli odaları ve kayalara işlenmiş figürleriyle ziyaretçilerini tarihin derinliklerine doğru bir yolculuğa davet ediyor.