UCUZ ALAN GİTTİ, PAHALI ALANIN HESABI NEREDE?

DEM Partili bir milletvekilinin Sağlık Bakanlığına yönelttiği 11 soruluk önerge, Diyarbakır’ın sağlık alanında biriken sorunlarını yeniden gündeme taşıdı. Hastanelerin fiziki koşullarından uzman hekim açığına, yatak kapasitesinden aile sağlığı merkezlerine kadar yanıt bekleyen pek çok başlık var.

Ancak sağlıkta mesele yalnızca hastanelerin durumu, hekim açığı ya da yatak kapasitesi değil. Kamu kaynaklarının nasıl kullanıldığı da en az bunlar kadar önemli.

Çünkü kamu bütçesinden harcanan her kuruş vatandaşın cebinden çıkıyor. Dolayısıyla o paranın nasıl harcandığını sormak da kamuoyunun en doğal hakkı.

Kavitron ucu meselesi tam da bu noktada düğümleniyor.

 

***

59 LİRA İLE 3 BİN 725 LİRA ARASINDAKİ UÇURUM!

Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğünün alım sürecinde bir Kavitron ucunun yaklaşık maliyeti 4 bin 125 TL olarak belirlendi.

Tek firmadan alınan teklif ise 3 bin 725 TL oldu.

Diğer tarafta, Diyarbakır Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesinin aynı malzemeyi 59 TL’ye aldığı bilgisi var.

Bir tarafta 59 lira, diğer tarafta 3 bin 725 lira!

Aradaki fark, birim başına 3 bin 666 TL. Üstelik söz konusu malzemeden 3 bin 300 adet alınması planlanıyordu.

Hesap ortada: 12 milyon 97 bin 800 TL!

Bu, iki fiyat arasındaki farkın 3 bin 300 adet üzerinden hesaplanan toplam karşılığı.

Ürünlerin teknik özellikleri ve satın alma koşulları aynıysa karşımızdaki tablo sıradan bir fiyat farklılığı olmaktan çıkar.

Peki, bu fiyat nasıl oluştu?

Yaklaşık maliyet hangi ölçütlere göre belirlendi?

Teklif neden bu düzeyde kaldı?

Kamu yararı gözetilirken daha önce yapılan alımlar neden yeterince dikkate alınmadı?

59 liraya alınabilen bir malzeme için 3 bin 725 liralık teklifin gündeme gelmesi, başlı başına, “Neler oluyor?” dedirtmez mi?

 

***

139 kalemlik alım kapsamında, yüksek fiyat içerdiği öne sürülen sekiz malzemenin alımı sonradan iptal edildi.

O da manşetlere çıkınca…

İyi de sonrasında ne oldu?

Kavitron ucu yeniden satın alındı mı? Alındıysa kaç liraya alındı? İptal edilen diğer kalemler için yeni bir ihale süreci başlatıldı mı?

Başlatıldıysa hangi şartname esas alındı? Yaklaşık maliyet nasıl belirlendi?

Bunlar ayrıntı değil. Kamu kaynaklarının kullanımını doğrudan ilgilendiren sorular.

Bir alımı iptal etmek, o alımın neden tartışma yarattığı sorusunu ortadan kaldırmaz.

İptal kararı var. Peki, açıklama nerede?

Asıl merak edilen, işlemin nasıl bu noktaya geldiği!

 

***

UCUZ ALAN BAŞHEKİM GÖREVDEN ALINDI!

Meselenin en dikkat çekici boyutu ise Diyarbakır Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi Başhekimi Seyithan Bükün’ün görevden alınması.

Bükün’ün görev yaptığı dönemde, Kavitron ucunun yanı sıra cihazın mekanizmasını ve beş Kavitron ucunu kapsayan bir alım da gerçekleştirildi.

Fotoğrafta görülen Kavitron cihazı, mekanizması ve beş ucuyla birlikte 7 bin 500 TL’ye satın alındı.

Bir tarafta 59 TL’lik Kavitron ucu, diğer tarafta mekanizması ve beş ucuyla birlikte 7 bin 500 TL’ye alınan cihaz…

Beri yanda, İl Sağlık Müdürlüğünün yalnızca bir Kavitron ucu için 3 bin 725 TL’lik teklif aldığı bir süreç var!

Farklı hastanelerin satın alma kayıtlarında ve EKAP belgelerinde daha düşük fiyatlar yer alırken…

 

Düşündürücü olan, daha düşük fiyatla alım yaptığı belirtilen başhekim görevden alınması!

Peki, 3 bin 725 liralık teklifin gündeme geldiği süreçte sorumluluk kime ait?

İl Sağlık Müdürü ve ihale komisyonu üyeleri hakkında herhangi bir işlem yapıldı mı?

Yoksa hesap sorma meselesi yalnızca başhekime mi geldi?

Başhekimin görevden alınmasıyla alım sürecindeki fiyat tartışmasının aynı döneme denk gelmesi, akıllara pek çok soru getiriyor.

Ucuz alanın görevden alındığı bir tabloda, pahalı alımın hesabını kimin vereceği sorusu yanıtsız bırakılamaz.

 

***

 

 

TEKNİK ŞARTNAMELER NEDEN YENİDEN HAZIRLANDI?

Yaptığım araştırmaya göre…

Meğer ki söz konusu Kavitron ucunun da aralarında bulunduğu 139 kalem diş sarf malzemesine ilişkin teknik şartnameler aylar öncesinden hazırlanmış.

İlgili birimlerce değerlendirmeler yapılmış.

Yaklaşık maliyet çalışmaları için komisyonlar oluşturulmuş.

Ne var ki Destek Hizmetleri Başkanlığındaki idari değişiklikle birlikte süreç yeniden başlatılmış.

Yani sil baştan…

Teknik şartnameler yeniden hazırlanmış, yeni bir komisyon kurulmuş.

Peki, neden?

İlk hazırlanan şartnamelerde ne eksikti?

Aylar önce yapılan çalışmalar hangi gerekçeyle yeniden ele alındı?

Yaklaşık maliyet hesapları neden yenilendi?

Yeni komisyon hangi ölçütlere göre oluşturuldu?

Ve en önemlisi bu değişiklikler fiyatların oluşumunu nasıl etkiledi?

Bir alım sürecinde şartnamelerin yenilenmesi tek başına usulsüzlük anlamına gelmez. Ancak bu durum, açıklığa kavuşturulması gereken bir sürecin varlığına işaret edebilir.

 

***

 

Bu nedenle Bükün’ün görevden alınması, bütün bu tartışmaların en hassas başlıklarından birini oluşturuyor.

Bir tarafta fiyat farklarıyla gündeme gelen bir satın alma süreci, diğer tarafta daha düşük fiyatlarla alım yaptığı belirtilen bir başhekimin görevden alınması!

Denilmez mi, “bayram değil, seyran değil; bu görevden alma nereden çıktı?”

Başhekimin görevden alınmasına ilişkin gerekçe neden kamuoyuna açıklanmadı?

Bu arada, kamu alımlarında ortaya çıkan fiyat farkları yalnızca bir iptal kararıyla gündemden düşürülemez.

Hesap verebilirlik, makama göre değişmez.

Kim görevde olursa olsun, kamu kaynaklarını ilgilendiren kararların gerekçeleri keyfî olamaz.

Kaldı ki mesele bir kişiyi savunmak ya da bir kurumu peşinen suçlamak değil.

Mesele, Diyarbakır’da kamu kaynaklarının nasıl kullanıldığını ve idari kararların hangi ölçütlerle alındığını öğrenmek.

 

***

 

Ne diyoruz?

       •      59 liralık alım ile 3 bin 725 liralık teklif arasındaki fark açıklanmalı.

       •      İptal edilen sekiz kalemin akıbeti ortaya konulmalı.

       •      Teknik şartnamelerin ve komisyon çalışmalarının neden yenilendiği anlatılmalı.

       •      Başhekim Seyithan Bükün’ün görevden alınma gerekçesi açıklığa kavuşturulmalı.

Bunların hiçbiri gereksiz bir tartışma konusu değil.

 

***

GÜNÜN SÖZÜ

Kamu malını korumak, bir yöneticinin tercihine değil, görevinin gereğine bağlıdır.