Diyarbakır’ın Lice ilçesinde asırlık ata tohumlarıyla yetiştirilen domatesler yeniden tarlalarda. İnce kabuğu, iri ve etli yapısı, ekşimsi tadıyla öne çıkan Lice domatesinde bu yıl yaklaşık 600 dönümde hasat yapılıyor. Üreticilerin hedefi ise bu eşsiz lezzeti İstanbul, Ankara ve İzmir sofralarına taşımak.
Lice’de nesilden nesile aktarılan ata tohumları, üreticiler tarafından sandıklarda ve serin alanlarda büyük bir titizlikle korunuyor. İlçe Tarım ve Orman Müdürü Hakan Hani, “Halkımız bu tohumları asırlardır sandıklarda, kilerlerinde ve altınlarının yanında gözlerinin nuru gibi saklıyor. Onlar için bu tohumlar altından daha değerlidir” dedi.
HABER MERKEZİ
Diyarbakır’ın Lice ilçesinde asırlık ata tohumlarıyla yetiştirilen domatesler yeniden tarlalarda. İnce kabuğu, iri ve etli yapısı, ekşimsi tadıyla öne çıkan Lice domatesinde bu yıl yaklaşık 600 dönümde hasat yapılıyor. Üreticilerin hedefi ise bu eşsiz lezzeti İstanbul, Ankara ve İzmir sofralarına taşımak.
ASIRLIK TOHUMLAR YENİDEN TOPRAKLA BULUŞTU
Diyarbakır’ın Lice ilçesinde üreticilerin yıllardır koruduğu ata tohumları yeniden toprakla buluştu.
Dağlardan gelen soğuk kaynak sularıyla beslenen Lice domatesinde hasat başladı. Bu yıl yaklaşık 600 dönüm alanda üretim gerçekleştiriliyor.
İnce kabuğu, iri ve etli yapısı ve kendine özgü ekşimsi tadıyla bilinen domates, özellikle sofralık olarak tüketiliyor.
Salça ve konserve yapımında da kullanılan Lice domatesinde dönüm başına 3 ila 3,5 ton ürün alınması bekleniyor.
Yağışlar nedeniyle bu yıl hasat sezonu gecikti. Üreticiler, domateslerin ekim sonuna kadar tarladan toplanmasını bekliyor.
BU DOMATESİ ÖZEL YAPAN NE?
Lice İlçe Tarım ve Orman Müdürü Hakan Hani, Lice domatesinin en önemli özelliklerinden birinin yıllardır korunan ata tohumu olduğunu söyledi.
Hani, domatesin soğuk havayı sevdiğini, dağlardan gelen soğuk sularla beslendiğini belirtti.
Lice domatesinin iri, etli, ince kabuklu ve ekşimsi tada sahip olduğunu ifade eden Hani, ürünün ortalama ağırlığının 200 ila 250 gram arasında değiştiğini aktardı.
Üretimde küçükbaş hayvan gübresi kullanıldığını belirten Hani, domatesin doğal yapısı nedeniyle raf ömrünün kısa olduğunu söyledi.
Lice domatesinin yaklaşık 5 gün içerisinde tüketilmesi gerekiyor.
“TOHUMLARI ALTINDAN DAHA DEĞERLİ”
Lice’de ata tohumlarının korunması ise başlı başına bir gelenek.
Üreticiler, her hasat döneminde en iyi domateslerden tohum ayırıyor. Bu tohumlar kurutuluyor ve bir sonraki sezon için serin ve kuru alanlarda muhafaza ediliyor.
İlçe Tarım ve Orman Müdürü Hani, yöre halkının tohumlara verdiği değeri şu sözlerle anlattı:
“Halkımız bu tohumları asırlardır sandıklarda, kilerlerinde ve altınlarının yanında gözlerinin nuru gibi saklıyor. Onlar için bu tohumlar altından daha değerlidir.”
600 DÖNÜMDEN DAHA FAZLASI HEDEFLENİYOR
Lice domatesinin üretim alanının genişletilmesi için çalışmalar da sürüyor.
Kaymakamlık desteğiyle yürütülen çalışmalar kapsamında sulama kanallarının artırılması, ekim ve dikim alanlarının genişletilmesi ve bazı arazilerin yeniden üretime kazandırılması hedefleniyor.
Lice domatesinin coğrafi işaret süreci de devam ediyor. Ürünün tescillenmesi için 2024 yılında başvuru yapıldı.
HEDEF: İSTANBUL, ANKARA VE İZMİR
Çeper Mahallesi Muhtarı Celal Erdem, üreticilerin en büyük hedefinin Lice domatesinin pazarını büyütmek olduğunu söyledi.
Erdem, domatesin özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük kentlere gönderilmesini istediklerini belirtti.
“Domatesimizin pazarını büyütmek istiyoruz. Ankara, İzmir ve İstanbul gibi illere de rahatlıkla gönderebilmek istiyoruz.”
Erdem, domatesin hibrit olmadığını, ata tohumuyla üretildiğini vurguladı.
“BEN GÖZÜMÜ BU TOHUMLA AÇTIM”
Üretici Alattin Savan ise ata tohumunun kendilerine geçmişten miras kaldığını söyledi.
Çocukluğundan bu yana aynı tohumla üretim yaptığını belirten Savan, “Ben gözümü bu tohumla açtım. Bu tohumla büyüdük ve sürekli olarak bu tohumu ekip biçiyoruz.” dedi.
Savan’ın hedefi ise üretimi artırmak.
Sulama kanallarının iyileştirilmesini, arazilerin yeniden üretime kazandırılmasını ve paketleme imkanlarının oluşturulmasını isteyen Savan, Lice domatesinin Türkiye'nin dört bir yanına ulaşmasını istiyor.
“BU LEZZET SADECE LİCE’DE KALMASIN”
Üreticilerin ortak isteği ise aynı:
Lice domatesinin pazarını büyütmek.
Savan, taleplerini şu sözlerle dile getirdi:
“Sadece bölgedeki vatandaşlar bu lezzeti tatmasın. İstanbullu da İzmirli de Ankaralı da bu domatesin tadına baksın.”
Asırlardır sandıklarda korunan tohumlar bugün yeniden tarlalarda hayat buluyor.
Kaynak: Diyarbakır Söz
Yorumlar