DİYARBAKIR‘Terörsüz Türkiye’ sürecinde çerçeve yasanın uygulanmasına ilişkin ayrıntılar ortaya çıkmaya başladı. Yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte, terör suçları kapsamında bulunan yaklaşık 80 bin soruşturma ve kovuşturma dosyasının yeniden değerlendirilmesi planlanıyor. Düzenlemenin yalnızca PKK mensuplarını kapsayacağı belirtilirken, ilk aşamada cezaevlerindeki yaklaşık 3 bin 800 ila 4 bin tutuklu ve hükümlünün infazlarının durdurularak tahliye edilmesi gündemde.
DOSYALAR TEK TEK MERCEK ALTINA ALINACAK
Yargı çevrelerinden edinilen bilgilere göre, çerçeve yasa kapsamında Türkiye genelindeki yaklaşık 80 bin soruşturma ve kovuşturma dosyası yeniden ele alınacak.
Dosyalardaki suçların yeni yasal düzenleme çerçevesinde değerlendirilmesi için TBMM bünyesinde alt komisyonlar oluşturulacak. Sürecin önemli ayaklarından birini ise PKK’nın silah bırakma ve örgütsel faaliyetlerini sona erdirdiğine ilişkin tespit ve teyitler oluşturacak.
Milli Savunma Bakanlığı ve MİT tarafından hazırlanacak raporlarla örgütün silah bırakması, barınma alanları ile sığınak ve yeraltı tünellerinin boşaltılması gibi başlıklar takip edilecek.
İLK ETAPTA 4 BİNE YAKIN TAHLİYE
Düzenlemenin cezaevlerindeki en önemli yansıması ise tahliyeler olacak.
İlk etapta yaklaşık 3 bin 800-4 bin PKK tutuklusu ve hükümlüsünün infazlarının durdurulması ve tahliye edilmesi bekleniyor.
Böylece çerçeve yasanın ilk somut sonuçlarının cezaevlerinde görülmesi planlanıyor.
2 BİN 800 KİŞİ İÇİN YAKALAMA KARARI GÜNDEMDE
Yasanın yalnızca cezaevlerinde bulunanları değil, haklarında yakalama kararı bulunan kişileri de kapsaması öngörülüyor.
Türkiye genelindeki başsavcılıklar tarafından yürütülen soruşturmalarda hakkında yakalama kararı bulunanların yanı sıra, Ağır Ceza Mahkemelerinde devam eden ve tutuklamaya yönelik yakalama kararı çıkarılmış yaklaşık 2 bin 800 kişinin de düzenlemeden yararlanabileceği belirtiliyor.
Bu kişilerin doğrudan teslim olmaları veya avukatları aracılığıyla başvurmaları halinde haklarındaki yakalama kararlarının yeni yasa kapsamında kaldırılmasının önü açılacak.
5 YILLIK KRİTİK SÜRE
Sürecin en dikkat çekici başlıklarından biri ise dosyalar için öngörülen 5 yıllık erteleme dönemi.
Buna göre soruşturma ve dava dosyaları belirli şartlarla 5 yıl süreyle ertelenecek. Bu süre içinde kişilerin yeniden terörle bağlantılı veya iltisaklı bir suça karışmaması halinde soruşturma ve davaların tamamen ortadan kaldırılması gündeme gelecek.
Düzenlemeden doğrudan veya dolaylı şekilde etkilenecek kişi sayısının ise 100 bine kadar çıkabileceği ifade ediliyor.
TOPLUMA DÖNÜŞ İÇİN ‘REHABİLİTASYON’ MODELİ
Çerçeve yasanın yalnızca hukuki sonuçlarla sınırlı kalmaması da planlanıyor.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı bünyesindeki uzmanlardan oluşacak alt kurullarda psikolog, psikiyatrist, sosyal hizmet uzmanı ve hekimlerin görev alması öngörülüyor.
Uzman ekiplerin, teslim olacak kişilerin aileleriyle yeniden uyum sağlaması ve toplumsal hayata dönüş sürecini takip etmesi bekleniyor.
Amaç, silahlı örgüt faaliyetinden kopan kişilerin yeniden topluma kazandırılması ve sürecin sosyal boyutunun da kontrollü biçimde yürütülmesi.
15 EYLÜL’DE SAHADA YENİ DÖNEM
TBMM bünyesinde oluşturulacak üst komisyon ve alt kurulların çalışma takvimi de şekilleniyor.
15 Eylül’den itibaren alt kurulların sahada daha yoğun mesai yürütmesi planlanıyor.
Kurullar, PKK’nın silah bırakma sürecini, barınma alanlarının boşaltılmasını ve örgütsel yapıların tasfiyesine ilişkin gelişmeleri yakından takip edecek.
İMRALI’DAN KOMİSYONA YENİ İSİMLER
Sürecin siyasi boyutunda ise dikkat çeken bir başka gelişme yaşanacak.
Silahsızlanma ve Siyasallaşma Kurulu’nda Abdullah Öcalan’ın yanı sıra, İmralı’da sekretaryasında yer alan ve cezalarını tamamladıktan sonra tahliye edilen Veysi Aktaş ile Çetin Arkaş’ın da yer alacağı belirtiliyor.
Böylece çerçeve yasanın yalnızca adli dosyaların yeniden değerlendirilmesiyle sınırlı kalmayıp, PKK’nın silahsızlanması ve örgüt mensuplarının topluma dönüş sürecinin de kurumsal bir yapı üzerinden izlenmesi hedefleniyor.
100 BİNLİK YENİ DÖNEM
80 bin soruşturma ve kovuşturma dosyası, yaklaşık 4 bin cezaevi tahliyesi ve 2 bin 800 yakalama kararına ilişkin yeni düzenleme...
Çerçeve yasanın uygulanmasıyla birlikte 100 bine yaklaşabilecek bir kitlenin hukuki statüsünün yeniden şekillenmesi bekleniyor.
Sürecin bundan sonraki aşamasında gözler, TBMM’de kurulacak komisyonlara, güvenlik birimlerinin hazırlayacağı raporlara ve 15 Eylül sonrasında başlayacak saha çalışmalarına çevrilecek.
Kaynak: Diyarbakır Söz
Yorumlar